Seramik

 

Uluslararası literatürde kil hammaddeleri

a) Kil ve
b)Kaolen

olarak ikiye ayrılmış ve "killer" başlığı altında ball kili, kırmızı killer, ateş kili, refrakter killer ve bentonit yer almıştır. Kil hammaddelerini kaolinlerden ayırarak ilgili üretim ve rezervleri "seramik killeri" yerine sadece "killer" olarak vermek doğru olacaktır. Dünyada üretilen kil ve kaolen hammaddelerinin % 80’nini seramik sektörü tüketmektedir. Bir “kil tabanlı bir seramik” te biçimlendirmeyi sağlayan killer yanında iskeleti oluşturan kuvars ve feldspatlar (eriticiler) temel hammaddelerdir. Bu temel hammaddelerin hepsi silikat mineralleri olduğu için “kil tabanlı seramiklere” “silikat seramikleri” veya uluslararası literatürde “yapısal seramikler” (structural ceramic) ayrıca “geleneksel seramikler” de denilmektedir.

Dünyada ve Türkiye'de nüfus artışına paralel olarak inşaat sektöründeki gelişme olduğu müddetçe kil tabanlı seramikler (yapısal seramikler) (silikat seramikleri) ve temel hammaddesi olan killerin önemi devam edecek ve her dönemde önemli bir hammadde olma özelliğini devamlı gündemde tutacaktır. İnşaat sektörünün gelişmesine paralel olarak Dünyada “yapısal seramik” (silikat seramikleri) teknolojisinin gelişmesi sonucu kil talebini de arttırmış, bu da beraberinde üretici ve tüketici kuruluşlara birçok problem getirmiştir.

Özellikle AB’ye tam üye olma görüşmelerinin başlayacağı bu dönemde, Avrupa ve Dünya sanayileri içinde, üretim miktarı ve kalitesi bakımından rekabet edebilecek sektörlerden olan seramik sektörünün kalıcı ve daha atılımcı bir sektör olabilmesi için; seramiğin can alıcı ve tüketim miktarı yüksek olan hammaddesi olan “killerin” üretimi, tüketimi ve kalitesini belirleyici tesislere ayrıca devletçe alınacak, öngörülecek birçok tedbir ve çalışmalara da ihtiyaç olacağı kanısındayız. Bu raporda kil hammaddeleri başlığı alında uluslararası terminolojiye uygun olarak özellikle kil hammaddeleri içinde en önemlisi olan ball kili rakamları verilecektir.

İçinde kil mineralleri de bulunan kurutulduğunda ve pişirildiğinde sertleşen plastik doğal malzeme genel olarak “kil” hammaddesi olarak kabul edilmektedir. Genellikle magmatik ve metamorfik kayaçların atmosferik, hidrotermal veya her iki etkenle bozuşması ile çoğunlukla feldspat minerallerinden itibaren kil mineralleri olan kaolinit, illit, klorit, smektitler, kuvars, feldspat, kalsit ve diğer kil dışı minerallerden oluşan kil hammaddeleri oluşur. Bu bozunma sonucu bozunmanın fizikokimyasal koşulları, ilk kayaç mineralleri ve bozunma ürünlerinin yerinde kalması veya taşınması ve depolandığı yerlerin koşullarının farklılığı ile farklı yataklar ve farklı özellikte hammaddeler oluşmaktadır.